11 dec 20

“Waarom ben ik niet gemaakt van steen, zoals jullie”, klaagde Quasimodo richting de gorgelaars, de waterspuwers op de dakrand van de kathedraal, die hem hielpen in de strijd tegen Dom Claude Frollo. Het is een scene uit het beroemde boek van Victor Hugo, “De klokkenluider van de Notre Dame”. De scene wordt aangehaald in een ander boek, van mijn favoriete evolutiebioloog de Amerikaanse paleontoloog Stephen J. Gould. Een paleontoloog bestudeert […]

Batteren is goed voor een kind. Ik dacht altijd dat batteren een Westfries woord was, maar ik kon het niet vinden in mijn “Hé, is dat Westfries?”,  het referentieboek voor alle vragen over het dialect, van meester Herman Langedijk. Ook in mijn “Koenen Woordenboek der Nederlandse Taal” staat het woord niet, wat ik nog vreemder vond. Ik heb er ook geen equivalent voor. Batteren is was een batter doet en […]

De oorsprong van het leven is een onderwerp dat me mateloos interesseert, dus alles wat er los en vast aanzit probeer ik te lezen. Zo kwam ik het boekje van Freeman Dyson tegen, een natuurkundig en wiskundig genie die in februari van dit jaar op 96-jarige leeftijd is overleden. Twintig jaar geleden publiceerde hij een boekje over het ontstaan van het leven, een pareltje in de boekenkast van wetenschappers die, […]

Bij de dingen waar je je regelmatig aan ergert, maar waar je verder niets aan doet omdat het niet urgent is en je jezelf niet elke dag weer opnieuw wilt opwinden, behoren bij mij de plastic buizen die ingegraven worden bij het planten van een boom. Je ziet regelmatig dat aan de voet van jonge bomen een stuk plastic uit de grond komt zetten. Het is daar niet als afval […]

“O, Thermus aquaticus”, denk ik wel eens, “als je eens wist hoe vaak er van jouw diensten gebruik gemaakt wordt tegenwoordig, met al die duizenden coronatesten elke dag weer!” Thermus weet het zelf niet want ze is een bacterie, erg bekend onder biologen, en een hele speciale want ze is zeer goed bestand tegen hoge temperaturen. Ik noem haar zij, maar je mag ook hij zeggen, want van bacteriën bestaan […]

Op de middelbare school, jaren geleden, hadden we een leerboek voor het vak Nederlands met de mooie titel “Verbeelding en werkelijkheid”. Ik vond – als typische bèta – Nederlands maar een saai vak, maar ik haalde er wel goede cijfers voor (wat zou ik graag mijn opstel voor het eindexamen nog eens terug willen lezen, maar dit terzijde). De titel van het boek schoot me weer te binnen omdat ik […]

In de categorie luchtig maar solide wetenschappelijk nieuws las ik vorige week een artikel over de “onpletbare kever”. Het is een dier dat behoort tot de “ijzerbeklede zwartlijven”, een weinig bekende kevergroep, zelfs onder biologen. Het onderzoek ging over een soort met de toepasselijke naam “diabolische ijzerbeklede zwartlijfkever” die zo vreselijk sterk en hard is, dat je er met een auto overheen kunt rijden zonder dat het dier er last […]

De herfst is de tijd van de geuren. De gekneusde takjes van de populieren, de lucht van dode bladeren, vochtige grond en paddenstoelen, de sterke geur van de dennenbomenhars, het is allemaal kenmerkend voor de herfst. De herfst is voor mij een goed seizoen omdat ik een slechte neus heb en de geuren in de herfst indringend zijn. In het voorjaar met haar vluchtige rozengeurtjes kom ik minder goed tot […]

Mijn collega’s Gerard Korthals en Matty Berg, verwoede biologen en gek van ongewervelde dieren, hadden in het kader van de bodemdierendag 2020 een tocht ondernomen naar een onbewoond eiland, het Hofvijvereiland. In de Hofvijver van Den Haag, een water dat grenst aan de gebouwen van het Binnenhof en waar Mark Rutte vanuit zijn torentje elke dag op uitkijkt, ligt een eilandje van 40 x 25 meter. Het is onbekend terrein, […]

Via deze columns probeer ik u op de hoogte te houden van het seksleven van onze vroege voorouders. Ik durf zelfs te beweren dat als u mijn columns een beetje volgt, u daar beter van op de hoogte bent dan de lezers van menig landelijk dagblad. De wetenschappelijke ontwikkelingen op het gebied van de menselijke evolutie moeten het tegenwoordig afleggen tegen al het medische nieuws over de virusepidemie. Maar als […]